یک حقیقت مهم درباره نماز

در اجلاس نماز کرمانشاه یک حقیقت مهم نماز به صورت اجمالی مطرح شد و نمی دانم آیا مخاطبین این پیام فهمیدند که چه شنیدند؟

ابتدا شنیدیدم که:

با اين همه  (خدمات انجام شده)بايد اعتراف كنيم كه هنوز مجموعه ی ما مسئولان نظام اسلامی وظيفه ی خود را در اين باره به تمام و كمال، ادا نكرده ايم.

در اکثر رسانه ها این جمله تیتر اصلی شد.  و برخی مطبوعات با جدی نگرفتن این پیام آن را حتی در تیتر اصلی خود قرار ندادند. در مورد این جمله نه چندان تازه ممکن است مخاطب بگوید حرف درستی است و ما حق خیلی دستورات الهی مثل نماز را به جا نیاورده ایم .

بعد شنیدیم که :

اهميت نماز را بايد به درستی فهميد. 

اینجا هم مخاطب ممکن است فکر کند که بله حرف درستی است نماز مهم است.

اما وقتی ادامه دهیم می فهمیم که اهمیت نماز در کجاست؟ و ادانکردن حق نماز به کدام حقیقت اشاره دارد؟ گوینده پیام ادامه داده است:

«اين كه فرموده اند: اگر نماز در درگاه خداوند، مقبول افتد ديگر خدمات و زحمات نيز پذيرفته شده و اگر نماز، مردود باشد هرچه جز آن نيز مردود گشته است، حقيقتی بزرگ را بما می نماياند. آن حقيقت اين است كه اگر در جامعه ی اسلامی نماز در جايگاه شايسته ی خود قرارگيرد، همه ی تلاشهای سازنده ی مادی و معنوی، راه خود را به سمت و سوی آرمانها ميگشايد و جامعه را به نقطه ی مطلوب آرمانی اسلام ميرساند؛ و اگر از اهميت نماز غفلت شود و نماز مورد بی اعتنايی قرار گيرد، اين مسير به درستی طی نخواهد شد و تلاشها و مجاهدتها تأثير لازم را در رساندن به قله يی كه اسلام برای جامعه ی بشری ترسيم كرده است،‌ نخواهد داشت.»

قبولی اعمال به قبولی نماز وابسته است. تفسیر او از این حدیث این است که اهمیت نماز در این است که دیگر اعمال را اصلاح می کند. اما اشتباه نکنیم. به نظرم بیشتر از این می شود مطلب را باز کرد. منظور این نیست که صرفاً با اقامه درست نماز کار تمام می شود. بلکه ما باید دیگر اعمالمان را طوری انجام دهیم که نماز قبول شود و بالا رود. در اینجا برنامه ریزی های فرهنگی همگی تحت تأثیر قرار می گیرند. آیا در برنامه های فرهنگی ما نماز قبول می شود؟ الان دارم فکر می کنم برنامه نماز محور یعنی چه؟ فعلا که گنجاندن نماز جماعت در سین برنامه ها تنها ایده اجرا شده است! به نظرم حرف تازه ای زده شده است  و من اکنون... پرسشی به جانم افتاده است...

«اين حقيقت، به همه ی ما هشدار ميدهد و وظيفه يی سنگين را به ياد ما می آورد. تلاشهای فرهنگی و هنری و برنامه ريزيهای آموزشی و غيره، همه بايد به گونه يی طراحی و اجرا شود كه نماز، با كيفيت مطلوب، روز به روز در ميان مردم بويژه جوانان و نوجوانان رونق گيرد و همه به راستی از اين چشمه ی پاكی و روشنی بهره مند گردند. بيشك دستگاههای متعدد امور فرهنگی و آموزشی و صدا و سيما و دست اندركاران اداره ی مساجد، بيش از ديگران بايد احساس مسئوليت كنند... سيدعلی خامنه ای / 13/شهریور/1391»

لایه پنهان علامه

ایشان (آیت الله انصاری شیرازی) در مباحث عرفانی آرام‎تر و منطقی‎تر و مدلل‎تر مباحث را مطرح می‎کردند. ایشان چشیده بودند و سخن می‎گفتند و تار و پود وجودشان با این مباحث بیشتر سنخیت داشت و از همین جهت عرفانی به علامه طباطبایی بیشتر عشق می‎ورزیدند و می‎فرمودند: «علامه طباطبایی یک لایه دقیق و لطیف عرفانی مخفی داشتند که هر کسی به آن راه پیدا نمی‎کرد.»
...حضرت استاد جلسه‎ای در منزل ما بودند و به من فرمودند: «کتاب گلشن راز در منزل دارید؟» کتاب را به محضر ایشان آوردم و ایشان شعری از شیخ محمد شبستری خواندند و چنان عارفانه و عالمانه توضیح می‎دادند و جلسه را منقلب کرده بودند که وصف ناشدنی است. از بدِ روزگار یکی از افرادی که معروف به فلسفه و مباحث عقلی بود، وارد مجلس شد و ایشان بلافاصله کتاب را زیر پتو مخفی کردند. ایشان مکرر به ما می‎فرمودند: «یکی از اسباب موفقیت علامه طباطبایی سلوک ایشان بود و اگر این‎گونه نبود، نمی‎توانست موفق شود. علامه با برادرش هر پنجشنبه به روضه آیت‎الله گلپایگانی تشریف می‎بردند و اگر این‎گونه سلوک نمی‎کردند، نمی‎توانستند این مطالب را در حوزه‎ها تدریس کنند و شاگردانی را تربیت کنند» آیت‎الله جوادی هم همین‎گونه است اما آیت‎الله انصاری شیرازی دراین زمینه شدیدتر هستند. برخی آقایان این ملاحظات را نمی‎کنند و برخی حرف‎‎هایی که نباید زده شود و هر کسی نمی‎فهمد و نمی‎پذیرد را مطرح می‎کنند که مشکلاتی ایجاد می‎شود. آیت‎الله انصاری شیرازی از قول علامه طباطبایی نقل می‎کردند که برخی از بدبینی‎‎هایی که نسبت به عرفاست، از خود ایشان است و می‎فرمودند که نباید جو را علیه خودشان بشورانند و اگر به دیده انصاف نگاه کنیم، خدمتی که علامه به حوزه و علوم اسلامی کرد، کمتر کسی داشت و همه این خدمات بر اساس همان سلوک ایشان بود. ‎ای کاش این سلوک را برخی دوستان رعایت کنند.

مجله پنجره ش145 ص63 - گفت‎وگو با احمد اسدی